LỜI MỞ ĐẦU
Ghi nhận và bảo đảm quyền con người là nguyên lý nền tảng của nền lập hiến hiện đại. Hiến pháp năm 2013 đã quy định tại Điều 16 xác định rõ mọi người đều bình đẳng trước pháp luật và không ai bị phân biệt đối xử trong đời sống chính trị, dân sự, kinh tế, văn hóa, xã hội. Tuy nhiên, trong thực tiễn đời sống của các nhóm người thiểu số, đặc biệt là cộng đồng những người đa dạng tính dục (LGBT), còn tồn tại một số khó khăn, vướng mắc, bất cập giữa luật thực định và nguyên tắc hiến pháp.
Thực trạng pháp lý hiện hành cho thấy: Mặc dù Bộ luật Dân sự năm 2015 tại Điều 37 khi ghi nhận quyền chuyển đổi giới tính, nhưng cho đến nay, sự thiếu vắng một đạo luật chuyên ngành quy định chi tiết đã khiến quyền lợi này chưa có cơ sở để thực hiện trên thực tế. Sau khi chuyển đổi giới tính, người chuyển giới không được công nhận nhân thân mới, từ đó bị tước đoạt các quyền dân sự, quyền lao động và quyền được chăm sóc y tế đi kèm. Cùng với đó, quyền mưu cầu hạnh phúc và xác lập quan hệ hôn nhân của những người cùng giới tính vẫn chưa được pháp luật bảo hộ một cách chính thức, đặt họ vào tình trạng yếu thế về mặt dân sự trong các quan hệ tài sản, thừa kế và đại diện nhân thân. Chính sự bất cập về lý luận và thực tiễn chưa theo kịp sự vận động, phát triển của xã hội nêu trên đã tạo ra một khoảng trống pháp lý cần thiết phải nghiêm túc nghiêm cứu.
Xuất phát từ các lý do nêu trên, tác giả lựa chọn nghiên cứu đề tài “Pháp luật về quyền con người của cộng đồng LGBT” dưới góc độ Luật Hiến pháp trở thành một đòi hỏi cấp bách mang tính sống còn đối với tư duy lập pháp đương đại. Việc nghiên cứu các vấn đề lý luận chung, đề xuất kiến nghị giải pháp hoàn thiện chế định pháp luật này sẽ cung cấp luận cứ khoa học để hoàn thiện cơ chế bảo đảm quyền con người, đảm bảo, quyền và lợi ích hợp pháp của mọi công dân và cộng đồng người LGBT nói riêng.