Kính gửi: Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lạng Sơn
Viện kiểm sát nhân dân tối cao (Vụ 3) nhận được Công văn số 1189/VKS- P3 ngày 05/10/2017 của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lạng Sơn nêu vướng mắc về việc Tòa án nhân dân tỉnh Lạng Sơn có Công văn nêu quan điểm: “Khi điều tra, truy tố các hành vi liên quan đến pháo cần có căn cứ xác định rõ và đưa ra kết luận là pháo nổ đã thu giữ được để việc xét xử vụ án hình sự có vật chứng là pháo nổ được bảo đảm”. Tuy nhiên, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lạng Sơn cho rằng không cần phải giám định đối với các loại pháo.
Sau khi nghiên cứu, Viện kiểm sát nhân dân tối cao (Vụ 3) có ý kiến như sau:
Căn cứ Điều 1 và Phụ lục 4 Luật sửa đổi, bổ sung số 03/2016/QH14 ngày 22/11/2016 thì pháo nổ là mặt hàng cấm kinh doanh, còn việc kinh doanh các loại pháo khác là ngành, nghề kinh doanh có điều kiện.
Căn cứ Nghị định số 36/2009/NĐ-CP ngày 15/4/2009 của Chính phủ về quản lý, sử dụng pháo cho thấy: Khoản 3 Điều 3 đã giải thích rõ “Pháo nổ” là loại sản phẩm có chứa thuốc pháo được chế tạo bằng các công nghệ khác nhau không phân biệt xuất xứ và nơi sản xuất, khi có tác động của các kích thích cơ, nhiệt, hỏa, điện gây nên tiếng nổ. Ngoài “Pháo nổ” thì Nghị định 36/2009/NĐ-CP còn quy định các loại pháo khác gồm: Pháo hoa, pháo hoa đơn, pháo hoa kép. “Pháo hoa” là sản phẩm có chứa thuốc pháo hoa, khi có tác động của các kích thích cơ, nhiệt, hóa, điện sẽ gây phản ứng hóa học tạo hiệu ứng ánh sáng, có màu sắc, gây tiếng nổ hoặc không gây tiếng nổ;
Về pháo hoa nổ, xét về tính chất, mức độ nguy hiểm thì cũng tương tự như pháo nổ (vì cùng chứa thuốc pháo và cùng gây ra tiếng nổ). Tuy nhiên, theo quy định của Nghị định 36 thì đây là pháo hoa, (không phải pháo nổ) và theo quy định tại Phụ lục 4 Luật Đầu tư đây là hàng hóa kinh doanh có điều kiện. Thực tế hiện nay các cơ quan chức năng bắt giữ gồm nhiều loại pháo khác nhau: pháo nổ, pháo hoa (có tiếng nổ do có chứa thuốc pháo, hoặc không có tiếng nổ). Do vậy, đẻ có căn cứ xác định vật chứng thu giữ là “pháo nổ” để xử lý bằng biện pháp hình sự thì phải giám định. Mặt khác, theo quy định tại Điều 206 Bộ luật tố tụng hình sự 2015 thì những trường hợp bắt buộc phải giám định là “vật liệu nổ”. Ngày 11/10/2017, Bộ Công an đã có văn bản số 3344/C41-C44 hướng dẫn về việc giám định đối với pháo nổ, pháo hoa. Như vậy, việc giám định vật chứng để xác định pháo nổ là bắt buộc.
Vậy, Viện kiểm sát nhân dân tối cao (Vụ 3) trao đổi để Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lạng Sơn xử lý các vụ việc liên quan đến pháo nổ đảm bảo đúng quy định của pháp luật./.