LỜI MỞ ĐẦU
Vụ việc Đảo Palmas là một tranh chấp về chủ quyền lãnh thổ giữa Hà Lan và Hoa Kỳ được xét xử bởi Tòa Trọng tài Thường trực La Haye. Đây là vụ việc mà đã trở thành tiền lệ được nhiều tòa án và tòa trọng tài sau này viện dẫn khi giải quyết tranh chấp về chủ quyền lãnh thổ.
Đảo Palmas lần đầu tiên trở thành đối tượng tranh chấp giữa Hoa Kỳ và Hà Lan là vào năm 1906, khi Tướng Leonard Wood của Hoa Kì đến thăm Palmas và phát hiện ra rằng trên đảo có treo cờ Hà Lan và đảo được tuyên bố thuộc về lãnh thổ Đông Ấn Hà Lan. Sau đó, Hoa Kỳ và Hà Lan đã đàm phán trao đổi với nhau về vấn đề này nhưng không giải quyết được
Như vậy, sau khi thỏa thuận không thành, cần tìm một hướng đi cho mâu thuẫn. Chúng ta hãy cùng tìm kiếm cơ sở pháp lí cho cơ chế giải quyết tranh chấp này.
Hiến chương Liên Hiệp Quốc năm 1945 đã xác lập hệ thống biện pháp hòa bình giải quyết tranh chấp quốc tế. Điều 33 Hiến chương Liên hợp quốc quy định: Hoà bình giải quyết tranh chấp quốc tế là một nghĩa vụ pháp lý của tất cả các quốc gia và chủ thể khác của Luật quốc tế. Các biện pháp hoà bình giải quyết tranh chấp quốc tế thường được chia làm 2 nhóm:
Một là, các biện pháp giaỉ quyết tranh chấp mang tính chất ngoại giao: Đàm phán, điều tra, trung gian, giải quyết trước các tổ chức quốc tế bằng các hiệp định khu vực. Kết quả giải quyết tranh chấp thông thường sẽ là các nghị quyết, khuyến cáo của các tổ chức quốc tế hoặc các cam kết, các điều ước quốc tế được ký kết Hai là, các biện pháp giải quyết tranh chấp bằng tài phán (Toà án công lý quốc tế, Toà án luật biển, trọng tài quốc tế). Kết quả giải quyết tranh chấp là các phán quyết do Toà án quốc tế hoặc Trọng tài quốc tế có giá trị chung thẩm, bắt buộc các bên liên quan tuân thủ cách giải quyết tranh chấp.