LỜI MỞ ĐẦU
Hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế là hợp đồng mua bán hàng hóa có tính chất quốc tế. Tính chất quốc tế của đồng mua bán hàng hóa quốc tế được hiểu không giống nhau tuỳ theo quan điểm của pháp luật từng nước. Đối với các chủ thể, khi tham gia vào hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế, họ luôn hướng tới những lợi ích tốt nhất cho mình. Rủi ro là điều mà không bên nào trong hợp đồng mong muốn. Tuy nhiên nhiều khi, rủi ro là điều không thể tránh khỏi trong thực hiện hợp đồng. Rủi ro trong hợp đồng mua bán là những mất mát, hư hỏng xảy ra đối với hàng hóa. Rủi ro đó có thể do lỗi chủ quan của con người hoặc do các hiện tượng khách quan gây nên. Ví dụ: thời tiết, tai nạn bất ngờ hoặc tính chất của hàng hóa…
Một vấn đề quan trọng trong quá trình thực hiện hợp đồng là việc phân định rủi ro. Nghĩa là xác định trong thời điểm nào bên bán phải chịu mất mát, hư hỏng của hàng hóa, từ thời điểm nào những hư hỏng, mất mát đó được chuyển cho bên mua. Vấn đề này có ý nghĩa quan trọng, về cả mặt pháp lý và cả mặt thực tiễn bởi đôi khi ranh giới giữa việc hàng hóa nguyên vẹn hay hư hỏng chỉ cách nhau trong gang tấc, nhưng lại ảnh hưởng tới trách nhiệm của bên bán hay bên mua trong hợp đồng, thậm chí là kết quả của cả giao dịch mua bán.
Về thời điểm chuyển rủi ro đối với hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế, pháp luật nước ta đã có nhiều thay đổi theo từng thời kỳ, nhằm từng ước phù hợp hơn với luật quốc tế, cũng như tạo được điều kiện tốt nhất cho các doanh nghiệp trong giao dịch của mình. Trước đây theo Luật Thương mại năm 1997, vấn đề chuyển rủi ro trong mua bán hàng hóa được coi là đồng nhất với việc chuyển quyền sở hữu hàng hóa. Việc quy định một cách chung như vậy không thể bao quát hết các tình huống thực tiễn trong quan hệ mua bán. Chính vì vậy, Luật Thương mại năm 2005 đã có những quy định cụ thể hơn, phân chia rõ ràng từng trường hợp chuyển rủi ro trong mua bán hàng hóa quốc tế. Tuy nhiên, trong thực tiễn áp dụng, Luật Thương mại năm 2005 đã bộc lộ nhiều điểm chưa thực sự phù hợp với luật quốc tế cũng như các trường hợp phát sinh trong quan hệ mua bán hàng hóa quốc tế.
Nhận thức được điều đó, cũng như tầm quan trọng của việc xác định thời điểm chuyển rủi ro trong hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế; đồng thời, khuyến cáo các doanh nghiệp khi đàm phán, soạn thảo hợp đồng thương mại quốc tế tránh mắc phải những thiếu sót không đáng có nên em đã lựa chọn “Pháp luật về thời điểm chuyển rủi ro đối với hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế và khuyến cáo cho các doanh nghiệp Việt Nam khi đàm phán, soạn thảo hợp đồng thương mại quốc tế” làm đề tài cho bài tiểu luận.